MIEJSCE PAMIĘCI I MUZEUMAUSCHWITZ-BIRKENAUBYŁY NIEMIECKI NAZISTOWSKIOBÓZ KONCENTRACYJNY I ZAGŁADY

O projekcie

Naszym pomysłem na zaprezentowanie tych danych o więźniach, ich udostępnienie, podzielenie się naszą pracą i wiedzą z rodzinami byłych więźniów jest aplikacja „Chronologia transportów do KL Auschwitz”.

Zawiera ona informacje o transportach do obozu i dane o więźniach i ich losach. Użytkownik może samodzielnie prowadzić poszukiwania według nazwiska, daty osadzenia w obozie lub przy pomocy interaktywnej mapy, na której zaznaczono miejsca deportacji. Aplikacja ma charakter społecznościowy i powstała dzięki wspólnej pracy pracowników Muzeum oraz wolontariuszy i studentów odbywających praktyki w miejscu pamięci. Nie jest jeszcze kompletna, a proces jej uzupełniania danych potrwa jeszcze kilka lat. Z uwagi na fakt, że odchodzą ostatni świadkowie zdecydowaliśmy się ją opublikować w takiej formie kontynuując prace i uzupełniając informacje w miarę przygotowanego materiału.

Na stronie zamieszczono dane o 1370 deportacjach do KL Auschwitz. Wybór konkretnego transportu generuje jego metryczkę, czyli dane które udało się ustalić w oparciu m. in. o takie źródła jak numerowe wykazy transportów przybyłych do KL Auschwitz Nummernwerzeichnis, Kalendarium wydarzeń w KL Auschwitz Danuty Czech, Ilu Ludzi zginęło w KL Auschwitz Franciszka Pipera czy też np. deportacje Żydów z obozów przejściowych w Drancy Le Memorial de la Deportation des Juifs de France, autorstwa Serge Klarsfeld i Malines- Mechelen – Auschwitz 1942 – 1944, autorstwa Ward Adriaens, Dr Maxime Steinberg, Ds. Laurence Schram, Patricia Ramet, Eric Hautermann, Ilse Marquenie. Dzięki temu użytkownik otrzymuje podstawowe informacje takie jak: ustalona liczba deportowanych, liczba zarejestrowanych i zakres wydanych więźniom numerów obozowych z podziałem na kobiety i mężczyzn; ustaloną w materiałach źródłowych liczbę Żydów zamordowanych bezpośrednio po przybyciu do obozu.

Zaimplementowano 692 oryginalnych opracowań z opublikowanych w latach 2000-2013 Ksiąg Pamięci Polaków i Polek deportowanych do KL Auschwitz, w których użytkownik znajdzie istotne informacje o transportach z pięciu dystryktów okupowanej Polski. Powstały one w toku kwerend wykonywanych przez autorów. Wyrazy szacunku należą się wolontariuszom i praktykantom wykonującym tłumaczenia na język angielski. Bez ich zaangażowania prace nad udostępnieniem danych trwałyby jeszcze przez wiele, wiele lat. W tłumaczenia zaangażowali się uczniowie i nauczyciele, m.in. International British School z Krakowa wraz z nauczycielem historii Robbie Nicholsonem oraz studenci kierunków filologicznych lingwistycznych. Wszystkie tłumaczenia wykonywane przez wolontariuszy i praktykantów podpisane są ich nazwiskami.

Do tworzenia treści na stronie zaangażowały się też inne europejskie miejsca pamięci: Karen Taieb z Mémorial de la Shoah w Paryżu oraz José Martin z Herinneringscentrum Kamp Westerbork z Niedearlandów. Korzystając z ich wiedzy i doświadczenia uzupełniamy informacje o więźniach KL Auschwitz oraz o transportach.

Transporty połączono relacyjnie z nazwiskami więźniów według zakresu wydanych podczas rejestracji numerów obozowych. Dzięki temu można przypisać dane dotyczące więźnia z odpowiednim transportem. Dane te będą aktualizowane raz w miesiącu.

Na interaktywnej mapie zaznaczone są miejsca, z których nastąpiła deportacja do obozu. Mapa ilustruje masowość transportów więźniów i ofiar do obozu. Jej zadaniem jest przede wszystkim uświadomienie użytkownikowi masowości i zasięgu deportacji do
KL Auschwitz. Ułatwia też umiejscowienie wydarzeń w czasie teraźniejszym dając świadomość użytkownikowi, które miejscowości są świadkami tragicznej historii.

Informacje o deportacjach Żydów z Węgier powstały w oparciu o relacje zebrane przez prof. R. Brahama, listy więźnia Leo Glasera, czy wykazy transportów sporządzone przez Mikulasa Gasko. Nazwy miejscowości i gett zlokalizowanych w węgierskich strefach okupacyjnych na Zakarpaciu, Słowacji i Rumunii uwspółcześniono z pomocą platformy OpenStreetMap. Odnaleziono i zaktualizowano nazwy miejscowości aby ustalić ich geolokalizację. Uzyskane koordynaty (szerokość i długość geograficzną) przypisano do dat deportacji. Można też prowadzić poszukiwania używając osi czasu poprzez wybór konkretnej daty jak i zakresu czasu.

Twórcami aplikacji są pracownicy Muzeum Auschwitz-Birkenau: Maciej Majcherek i Ewa Bazan. Treści merytoryczne są współtworzone przez Krystynę Leśniak i Piotra Setkiewicza. Współpracę z miejscami pamięci prowadzi Krzysztof Antończyk, zaś Anna Jawień koordynuje pracę wolontariuszy w tłumaczenia tekstów na j. angielski.

Dane o więźniach oraz o transportach będą uzupełnianie w miarę postępu prac. Tłumaczenia opracowań Ksiąg Pamięci Polaków i Polek deportowanych do KL Auschwitz na język angielski będą wykonywane przez wolontariuszy. Tłumaczenia będą systematycznie uzupełnianie mając nadzieję, że ich praca zaangażowanie zostaną docenione.

Zespół Sekcji Analizy i Informacji Archiwalnej

Archiwum Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau